อัตราแลกเปลี่ยนและคู่เงิน Forex คืออะไร? วิธีอ่านสำหรับมือใหม่

อัตราแลกเปลี่ยน คือหัวใจของตลาด Forex เพราะทุกการซื้อขายเริ่มจากการเข้าใจว่าเงินสกุลหนึ่งมีค่าเท่าไรเมื่อเทียบกับอีกสกุลหนึ่ง และราคานั้นถูกแสดงในรูปแบบของ คู่เงิน เช่น EUR/USD หรือ USD/JPY การอ่านคู่เงินให้เป็นจึงเป็นทักษะพื้นฐานที่สุดของเทรดเดอร์ทุกคน

บทความนี้ VT Markets จะอธิบายตั้งแต่อัตราแลกเปลี่ยนคืออะไร โครงสร้างและประเภทของคู่เงิน ราคา Bid/Ask สเปรด พิป ไปจนถึงตัวอย่างการคำนวณจริง เพื่อให้มือใหม่เปิดกราฟแล้วอ่านราคาได้อย่างมั่นใจ

อัตราแลกเปลี่ยน (Exchange Rate) ในตลาด Forex คืออะไร

อัตราแลกเปลี่ยน คือ ราคาของเงินสกุลหนึ่งที่วัดเป็นเงินอีกสกุลหนึ่ง หรือพูดง่ายๆ ว่า เงิน 1 หน่วยของสกุลแรกแลกเป็นเงินสกุลที่สองได้เท่าไร เช่น หาก USD/THB อยู่ที่ 36.00 (ตัวเลขสมมติเพื่อประกอบการอธิบาย) หมายความว่า 1 ดอลลาร์สหรัฐแลกได้ 36 บาท

ในตลาด Forex อัตราแลกเปลี่ยนไม่ได้คงที่ แต่เปลี่ยนแปลงตลอดเวลาตามแรงซื้อและแรงขายของผู้เล่นทั่วโลก ทั้งธนาคาร สถาบันการเงิน บริษัทข้ามชาติ และเทรดเดอร์รายย่อย เมื่อมีคนต้องการสกุลเงินใดมาก สกุลนั้นก็แข็งค่าขึ้น และเมื่อมีคนต้องการน้อยลง สกุลนั้นก็อ่อนค่าลง

อัตราแลกเปลี่ยนที่เราเห็นบนแพลตฟอร์มเทรดคือ อัตราแลกเปลี่ยนแบบทันที (Spot Rate) ซึ่งเป็นราคาที่ใช้ซื้อขายกันในขณะนั้น และเป็นราคาที่เทรดเดอร์ใช้คำนวณกำไรขาดทุน

สิ่งที่ผลักดันอัตราแลกเปลี่ยนมีหลายปัจจัย เช่น อัตราดอกเบี้ยของธนาคารกลาง ตัวเลขเศรษฐกิจ เหตุการณ์ทางการเมือง และความเชื่อมั่นของนักลงทุน

เทรดเดอร์ทำกำไรจากส่วนต่างของอัตราแลกเปลี่ยนที่เปลี่ยนไป เช่น ซื้อ EUR/USD เมื่อคาดว่ายูโรจะแข็งค่าเมื่อเทียบกับดอลลาร์ แล้วปิดสถานะเมื่อราคาสูงขึ้น ซึ่งนำเราไปสู่เรื่องของ คู่เงิน ที่เป็นรูปแบบการแสดงอัตราแลกเปลี่ยนในตลาด Forex

คู่เงินใน Forex คืออะไร

คู่เงิน (Currency Pair) คือการนำเงินสองสกุลมาจับคู่กันเพื่อบอกมูลค่าเปรียบเทียบ เช่น EUR/USD, USD/JPY หรือ GBP/USD เพราะใน Forex เราไม่ได้ซื้อหรือขายเงินสกุลเดียว แต่เป็นการซื้อสกุลหนึ่งพร้อมกับขายอีกสกุลหนึ่งในเวลาเดียวกันเสมอ

ราคาของคู่เงินจึงเป็นตัวบอกว่า เงิน 1 หน่วยของสกุลแรก มีค่าเท่ากับเงินกี่หน่วยของสกุลที่สอง ตัวอย่างเช่น หาก EUR/USD อยู่ที่ 1.0800 หมายความว่า 1 ยูโรแลกได้ 1.08 ดอลลาร์สหรัฐ

ทุกคู่เงินมีรหัสสกุลเงินสามตัวอักษรตามมาตรฐานสากล เช่น USD (ดอลลาร์สหรัฐ), EUR (ยูโร), JPY (เยนญี่ปุ่น), GBP (ปอนด์สเตอร์ลิง), AUD (ดอลลาร์ออสเตรเลีย) และ CHF (ฟรังก์สวิส) การจำรหัสเหล่านี้ได้จะช่วยให้อ่านคู่เงินได้เร็วขึ้นมาก

โครงสร้างคู่เงิน: สกุลหลัก (Base) และสกุลตอบโต้ (Quote)

ทุกคู่เงินประกอบด้วยสองส่วน เรียงจากซ้ายไปขวาตามรูปแบบ Base/Quote

• สกุลเงินหลัก (Base Currency): สกุลแรกทางซ้าย ใช้เป็นหน่วยอ้างอิงเสมอ 1 หน่วย
• สกุลเงินตอบโต้ (Quote Currency): สกุลที่สองทางขวา คือจำนวนเงินที่ต้องจ่ายเพื่อซื้อสกุลหลัก 1 หน่วย

ยกตัวอย่าง USD/JPY = 150.00 แปลว่า 1 ดอลลาร์สหรัฐ (Base) มีค่าเท่ากับ 150 เยน (Quote)

สิ่งสำคัญที่มือใหม่ควรจำคือทิศทางของราคาอ่านจากสกุลหลักเสมอ

ราคา ขึ้น หมายถึงสกุลหลักแข็งค่าขึ้น และสกุลตอบโต้อ่อนค่าลง

ราคา ลง หมายถึงสกุลหลักอ่อนค่าลง และสกุลตอบโต้แข็งค่าขึ้น

เช่น เมื่อ EUR/USD ขยับจาก 1.0800 เป็น 1.0900 แปลว่ายูโรแข็งค่าเมื่อเทียบกับดอลลาร์สหรัฐ ในขณะที่เมื่อ USD/JPY ขยับจาก 150.00 เป็น 149.00 แปลว่าดอลลาร์สหรัฐอ่อนค่าเมื่อเทียบกับเยน

ประเภทของคู่เงิน: Major, Minor และ Exotic

คู่เงินแบ่งเป็น 3 กลุ่มหลักตามสภาพคล่องและความนิยมในการซื้อขาย

สำหรับมือใหม่ คู่เงินกลุ่ม Major มักเป็นจุดเริ่มต้นที่เหมาะสม เพราะมีข้อมูลและข่าวสารให้ติดตามมาก และมีสภาพคล่องสูง ทำให้ราคาเคลื่อนไหวต่อเนื่อง

นอกจากนี้ คู่เงินบางคู่มีชื่อเล่นที่เทรดเดอร์นิยมเรียก เช่น EUR/USD เรียกว่า “Fiber”, GBP/USD เรียกว่า “Cable” และ USD/CAD เรียกว่า “Loonie” การรู้ชื่อเหล่านี้จะช่วยให้อ่านบทวิเคราะห์ของนักวิเคราะห์ต่างประเทศได้เข้าใจง่ายขึ้น

การอ่านราคา Bid, Ask และสเปรด

เมื่อเปิดแพลตฟอร์มเทรด คุณจะเห็นราคาสองราคาเสมอสำหรับแต่ละคู่เงิน

• ราคา Bid: ราคาที่โบรกเกอร์รับซื้อ เป็นราคาที่คุณใช้ ขาย (Sell)
• ราคา Ask: ราคาที่โบรกเกอร์เสนอขาย เป็นราคาที่คุณใช้ ซื้อ (Buy)

ราคา Ask จะสูงกว่า Bid เสมอ และผลต่างระหว่างสองราคานี้เรียกว่า สเปรด (Spread) ซึ่งเป็นต้นทุนการเทรดที่เทรดเดอร์ต้องคำนึงถึง

ตัวอย่าง: EUR/USD แสดงราคา Bid 1.0800 และ Ask 1.0802 สเปรดคือ 0.0002 หรือเท่ากับ 2 พิป หากคุณเปิดคำสั่งซื้อทันที คุณจะเข้าที่ราคา 1.0802 และราคาต้องขยับขึ้นเกินจุดนี้ก่อน ออเดอร์ของคุณจึงจะเริ่มมีกำไร

สเปรดแตกต่างกันไปตามประเภทคู่เงิน สภาพคล่อง และช่วงเวลาของตลาด โดยทั่วไปคู่เงิน Major มีสเปรดแคบกว่า Exotic และสเปรดมักกว้างขึ้นในช่วงที่ตลาดผันผวนหรือช่วงประกาศข่าวสำคัญ

พิป (Pip) ล็อต (Lot) และการคำนวณกำไรขาดทุน

พิป (Pip) คือหน่วยวัดการเคลื่อนไหวของราคาที่เล็กที่สุดที่ใช้กันทั่วไป โดยคู่เงินส่วนใหญ่ 1 พิปเท่ากับ 0.0001 ส่วนคู่เงินที่มีเยน (JPY) เป็นสกุลตอบโต้ 1 พิปเท่ากับ 0.01

ล็อต (Lot) คือขนาดของสัญญาที่ใช้ซื้อขาย แบ่งเป็นขนาดที่พบบ่อยดังนี้

วิธีอ่านทิศทางราคา: เมื่อไรควรซื้อ เมื่อไรควรขาย

หลักคิดคือมองสกุลเงินหลักเป็นตัวตั้ง แล้วถามตัวเองว่า คุณคาดว่าสกุลหลักจะแข็งค่าหรืออ่อนค่าเมื่อเทียบกับสกุลตอบโต้

• ตัวอย่างที่ 1 (Buy): คุณมองว่าเศรษฐกิจยูโรโซนกำลังฟื้นตัว จึงซื้อ EUR/USD เมื่อราคาขยับขึ้นแปลว่ายูโรแข็งค่าเมื่อเทียบกับดอลลาร์ ออเดอร์ของคุณจึงมีกำไร
• ตัวอย่างที่ 2 (Sell): คุณมองว่าดอลลาร์สหรัฐจะอ่อนค่าเมื่อเทียบกับเยน จึงขาย USD/JPY ที่ 150.00 เมื่อราคาลงไปที่ 149.50 แปลว่าดอลลาร์อ่อนค่าลงตามที่คาด คุณได้กำไร 50 พิป

เมื่อเปิดกราฟ แต่ละแท่งเทียนจะบอกราคาเปิด ราคาปิด ราคาสูงสุด และราคาต่ำสุดของช่วงเวลานั้น แท่งเทียนที่ปิดสูงกว่าราคาเปิดมักแสดงด้วยสีเขียว (หรือสีฟ้า) และแท่งที่ปิดต่ำกว่ามักแสดงด้วยสีแดง ซึ่งสีอาจต่างกันได้ตามการตั้งค่าของแต่ละแพลตฟอร์ม

ปัจจัยที่ทำให้คู่เงินเคลื่อนไหว

การอ่านคู่เงินไม่ได้จบที่ตัวเลข แต่ต้องเข้าใจว่าอะไรทำให้ตัวเลขนั้นขยับ ปัจจัยหลักที่เทรดเดอร์ติดตามมีดังนี้

• นโยบายการเงินและอัตราดอกเบี้ย: การตัดสินใจของธนาคารกลาง เช่น ธนาคารกลางสหรัฐฯ (Fed) ธนาคารกลางยุโรป (ECB) หรือธนาคารกลางญี่ปุ่น (BOJ) มีผลโดยตรงต่อมูลค่าเงิน เพราะดอกเบี้ยที่สูงขึ้นมักดึงดูดเงินทุนไหลเข้า
• ตัวเลขเศรษฐกิจ: เช่น GDP เงินเฟ้อ (CPI) ตัวเลขการจ้างงาน และยอดค้าปลีก ซึ่งสะท้อนสุขภาพเศรษฐกิจของแต่ละประเทศ
• เหตุการณ์ทางการเมืองและภูมิรัฐศาสตร์: การเลือกตั้ง ข้อพิพาททางการค้า หรือความขัดแย้งระหว่างประเทศ อาจทำให้นักลงทุนย้ายเงินไปสู่สกุลที่ปลอดภัย เช่น ดอลลาร์สหรัฐ เยน หรือฟรังก์สวิส
• ความเชื่อมั่นของตลาด (Risk Sentiment): ในช่วงที่นักลงทุนกล้าเสี่ยง สกุลเงินที่ให้ผลตอบแทนสูงอย่าง AUD และ NZD มักได้รับความนิยม แต่เมื่อตลาดกังวล เงินทุนมักไหลกลับสู่สกุลปลอดภัย

การติดตามปฏิทินเศรษฐกิจล่วงหน้าจึงเป็นนิสัยสำคัญ เพราะช่วงประกาศข่าวใหญ่ราคามักผันผวนแรงและสเปรดอาจกว้างขึ้น

เคล็ดลับการอ่านคู่เงินสำหรับมือใหม่

• เริ่มจากคู่เงิน Major: เลือกหนึ่งถึงสองคู่ เช่น EUR/USD หรือ USD/JPY แล้วศึกษาพฤติกรรมราคาให้คุ้นเคยก่อนขยายไปคู่อื่น
• เช็กสกุลหลักก่อนเปิดออเดอร์: ถามตัวเองเสมอว่าคุณกำลังซื้อหรือขายสกุลใด เพื่อไม่ให้สลับทิศทาง
• คำนึงถึงสเปรด: คู่เงินที่สเปรดกว้างต้องการให้ราคาขยับมากขึ้นกว่าจะเริ่มมีกำไร
• ใช้ขนาดล็อตที่เหมาะกับทุน: เริ่มจาก Micro หรือ Mini Lot เพื่อควบคุมความเสี่ยง
• ตั้ง //www.vtmarkets.com/th-asia/demo-account/”>บัญชีทดลอง: ทดสอบการอ่านราคาและวางคำสั่งด้วยบัญชีเดโมก่อนใช้เงินจริง