Dow Jones vadeli işlemleri, Pazartesi Avrupa işlemlerinde %0,82 yükselerek 50.100’e yaklaştı. S&P 500 vadeli işlemleri %0,93 artışla 7.550’nin üzerine çıktı, Nasdaq 100 vadeli işlemleri ise %1,38 yükselerek 29.950’nin üzerine tırmandı. ABD’de Memorial Day (Resmi Tatil) nedeniyle nakit piyasalar kapalı olduğundan işlem hacimlerinin düşük kalması bekleniyordu. Yükseliş, olası bir ABD-İran anlaşmasına ilişkin haberlerin enflasyon kaygılarını ve Fed’in (ABD Merkez Bankası) ek faiz artırımı riskini azaltmasıyla geldi.
Axios, iki tarafın 60 günlük ateşkes uzatımını içeren bir anlaşmaya yaklaştığını yazdı. Buna göre Hürmüz Boğazı yeniden açılacak, İran deniz mayınlarını temizleyerek gemi trafiğinin serbestçe ilerlemesini sağlayacak; karşılığında ABD, İran limanlarına uyguladığı ablukayı kaldıracak. Reuters ise İran’ın Tasnim haber ajansına dayandırdığı haberinde, Washington’un dondurulmuş İran varlıklarının serbest bırakılmasına ilişkin maddeleri hâlâ engellediğini aktardı. Dışişleri Bakanı Marco Rubio da New York Times’a, kapsamlı bir nükleer anlaşmanın aceleye getirilemeyeceğini söyledi. Faiz beklentileri enerji kaynaklı enflasyona duyarlı kalmaya devam etti: CME FedWatch verilerine göre yıl sonuna kadar Fed’in 25 baz puan (0,25 puan) faiz artırımı yapma olasılığı yaklaşık %41,0 seviyesinde. Geçen hafta Dow %2,13, S&P 500 %0,88, Nasdaq 100 ise %0,45 yükselmişti. Piyasaların odağı şimdi PCE, GSYH ve gelir-harcama verileri ile Zscaler, Salesforce ve Dell Technologies bilançolarına dönüyor.
Piyasa Oynaklığı ve Stratejik Opsiyon İşlemleri
Olası ABD-İran anlaşmasına dair iyimserlikle piyasa oynaklığı (fiyatların sert ve hızlı dalgalanması) azalıyor. VIX (piyasanın “korku endeksi”; S&P 500 için beklenen dalgalanmayı ölçer) son dönemde 14’ün altına geriledi. Bu, Orta Doğu geriliminin daha yüksek olduğu birkaç hafta önceki 18 seviyelerine göre belirgin bir düşüş. Bu ortamda, opsiyon satıp prim (opsiyonu satanın aldığı ücret) toplama fikri öne çıkıyor; çünkü “ima edilen oynaklık” (opsiyon fiyatlarına yansıyan beklenen dalgalanma) daha düşük.
Anlaşmanın en büyük etkisinin enerji fiyatları üzerinde olması bekleniyor. Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması, dünyanın günlük petrol arzının yaklaşık beşte birini etkiliyor. Bu nedenle, varil başına 95 doların üzerindeki petrol fiyatlarının geri çekilmesine oynayan stratejiler gündemde: Enerji sektörü ETF’lerinde (borsada işlem gören fon) XLE gibi ürünlerde satım opsiyonu (put: belirli fiyattan satma hakkı) almak veya yakıt maliyeti düştüğünde genelde olumlu etkilenen taşımacılık hisselerinde alım opsiyonu (call: belirli fiyattan alma hakkı) değerlendirmek gibi. Geçmişte, 2019’da gerilimin geçici olarak azalması örneğinde olduğu gibi, bu bölgede kısa süreli rahatlamalar petrol fiyatlarında sert ama kısa vadeli düşüşlere yol açmıştı.
Enflasyon Etkisi ve Korunma (Hedge) İhtiyacı
Bu jeopolitik gelişme, piyasaların endişe duyduğu enflasyon hikâyesini zayıflatıyor. Son PCE (Kişisel Tüketim Harcamaları) fiyat endeksi %3,1 ile Fed’i temkinli tutuyor. Ancak enerji maliyetlerinde belirgin bir düşüş, bu yıl bir faiz artışı olasılığını hızlı biçimde düşürebilir. Bu da faiz hareketlerine hassas endekslerde (faiz değişimlerinden daha çok etkilenen) Nasdaq 100 gibi alanlarda alım opsiyonlarını daha cazip kılıyor.
Buna karşın anlaşma henüz kesinleşmedi; her iki taraftan da süreci zorlaştırabilecek başlıklar olduğuna dair haberler var. Bu belirsizliği yönetmek için S&P 500’de “zararda” (out-of-the-money: mevcut fiyatın dışında kalan, şimdilik kâra geçmemiş) daha ucuz satım opsiyonlarıyla korunma (hedge: olası düşüşe karşı sigorta) arayışı öne çıkıyor. Anlaşma bozulursa, riskten kaçışın (yatırımcıların hızlı biçimde güvenli varlıklara yönelmesi) geri dönmesi ve bu korumanın değer kazanması beklenir.