Hindistan rupisi son bir yılda ABD doları karşısında yaklaşık %12 değer kaybederek Asya’nın en zayıf para birimi oldu. Bu hareket, hisse senedi piyasasından para çıkışı ve artan petrol ithalat maliyetleriyle ilişkilendiriliyor.
Yabancıların hisse senedi satışları yılın ilk dört ayında 20 milyar doları aştı; 2025 genelindeki toplam çıkış 19 milyar dolardı. Ham petrol ithalat maliyetleri yükseldiği için petrol ithalatçılarının dolar talebi de arttı.
Hindistan’ın ABD ile yaptığı ticaret anlaşması kapsamında indirimli Rus petrolünden daha pahalı Orta Doğu tedarikine yönelmesi, ithalat maliyeti baskısını artırdı. Bu da dolar talebini yükseltti.
Yetkililer, rupiyi desteklemek için doğrudan döviz piyasasına müdahaleyi artırdı (merkez bankasının piyasadan alım-satım yaparak kuru etkilemesi) ve bankalardan spekülatif “uzun USD” pozisyonlarını kapatmalarını istedi (doların yükseleceğine bahis niteliğindeki pozisyonlar). Dolar talebini azaltmak için altın ithalat kuralları da sıkılaştırıldı.
Hükümet altın ithalat vergisini %6’dan %15’e yükseltti ve “advance authorisation scheme” kapsamında (ihracatçıya kolaylık sağlayan ön izinli ithalat düzeni) lisans başına 100 kg üst sınırı getirdi. Yabancı tahvil yatırımcıları için sermaye kazancı vergisi (varlık satış kârı) indirimi de gündemde.
Petrol fiyatları yüksek kalırsa rupi üzerindeki baskının sürmesi bekleniyor; merkez bankası, değer kaybını tamamen durdurmaktan ziyade oynaklığı (kurun sert ve hızlı dalgalanması) sınırlamayı hedefliyor.
Hindistan rupisi, 2025’te görülen yüksek sermaye çıkışı ve pahalı ithalat gibi zorluklara benzer şekilde baskı altında kalmaya devam ediyor. Brent petrolünün (küresel referans ham petrol fiyatı) yeniden varil başına 95 dolar civarına yükselmesiyle Hindistan’ın petrol faturasından gelen baskı yeniden artıyor. Bu tablo, rupideki zayıflığın temel nedenlerinin ortadan kalkmadığına işaret ediyor.
Türev ürün işlemi yapanlar için (opsiyon ve vadeli gibi fiyat üzerinden sözleşmeler) bu ortam USD/INR paritesinde yüksek oynaklığın sürebileceğine işaret ediyor. Hindistan Merkez Bankası’nın geçmişte düşüşleri yumuşatmayı tercih etmesi dikkate alındığında, kademeli değer kaybından yararlanan stratejiler öne çıkıyor. USD/INR paritesinde alım opsiyonu (call; belirli fiyattan satın alma hakkı) almak, rupi zayıflığına maruz kalırken zararı sınırlamak için daha temkinli bir yol olabilir.
Rupide kalıcı bir toparlanma için gerekli güçlü yabancı portföy girişinin (yabancı fonların hisse/tahvil alımı) henüz görülmediği belirtiliyor. Çıkışlar geçen yılın sonlarına doğru yavaşlasa da, Nisan 2026 verileri yabancıların yeniden net satıcıya döndüğünü ve Hindistan hisselerinden yaklaşık 2 milyar dolar çıktığını gösteriyor. Bu satış baskısı kısa vadede güçlü bir toparlanmayı zorlaştırıyor.
Hindistan Merkez Bankası, aşırı oynaklığı sınırlamak için aktif müdahale ediyor; ancak bu tek başına çözüm değil. Döviz rezervlerinin (merkez bankasının elindeki döviz ve altın stoku) yaklaşık 620 milyar dolara gerilemesi, kuru savunmanın maliyetine işaret ediyor. Bu nedenle müdahalelerin sert sıçramaları sınırlaması, ancak petrol yüksek kaldıkça alttaki değer kaybı eğilimini tersine çevirmemesi bekleniyor.
