Brent petrolü, ABD–İran olası anlaşmasına dair iyimserliğin azalmasıyla Pazartesi günkü sert satışın yaklaşık yarısını geri aldıktan sonra, erken işlemlerde yeniden geriledi. Bu hafta net bir haber akışı olmaması nedeniyle, anlaşmanın zamanlamasına ilişkin beklentiler değişti ve fiyatlar Cuma kapanışının birkaç dolar altında kaldı. Piyasanın odağında ayrıca İran’ın, Tasnim üzerinden aktarılan talebine göre, anlaşmaya varılması halinde dondurulmuş 24 milyar dolarlık varlığının yarısının serbest bırakılmasını istemesi yer aldı. Konu, başmüzakereci Galibaf’ın dün sona eren Katar ziyaretinde de ele alındı.
ABD tarafında Dışişleri Bakanı Marco Rubio, taslak metnin “ifadeleri üzerinde” anlaşmak için “birkaç gün” gerektiğini söyledi ve Hürmüz Boğazı’nın “kesintisiz, ücret alınmadan” açık kalması talebini yineledi. Wall Street Journal, ABD Donanması’nın boğazdan geçen gemilere yardım ettiğini yazdı; ancak ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) daha sonra refakat uygulamasının yeniden başlatıldığını yalanladı. Son 24 saatte Brent yüzde 3,58 yükseldi; buna rağmen Pazartesi günkü yüzde 7,15’lik düşüşün sadece bir kısmını telafi etti. Brent bu sabah yüzde 1,57 düşüşle varil başına 98,02 dolara geriledi; bu seviye Cuma kapanışı 103,54 doların yaklaşık 5,50 dolar altında.
Piyasa Hassasiyeti ve İşlem Ortamı
Petrol fiyatları, ABD-İran anlaşması ihtimaline ilişkin manşetlerle bir aşağı bir yukarı hareket ediyor. Brent şu anda varil başına yaklaşık 96,50 dolarda; 103 doların üzerindeki son zirvelerden belirgin şekilde uzak. Bu tablo, piyasanın arz (piyasaya sunulan petrol miktarı) algısındaki değişime ne kadar hassas olduğunu gösteriyor. Bu ortam, uzun vadeli “tek yöne” bahisleri (fiyat sadece yükselecek ya da düşecek varsayımı) daha riskli hale getirirken, kısa vadeli stratejileri öne çıkarıyor.
Belirsizlik, Brent opsiyonlarında (belirli bir tarihe kadar belirli bir fiyattan alma/satma hakkı veren sözleşmeler) “ima edilen oynaklığın” (piyasanın gelecekteki fiyat dalgalanmasına dair beklediği düzey) yükselmesine yol açtı. Brent oynaklık endeksi OVX 35’in üzerine çıktı; bu seviyeler aylardır görülmemişti. Olası bir anlaşma, kısa sürede küresel piyasaya günlük yaklaşık 1,3 milyon varil İran petrolü ekleyebilir. Bu “arz artışı” ihtimali, geçen haftaki sert düşüşlerin temel nedeni olarak öne çıkıyor.
Tarihsel Yol Haritası ve Stratejik Öneriler
Olası bir yol haritası için 2015’teki JCPOA (İran nükleer anlaşması) öncesi döneme bakmak faydalı olabilir. O anlaşma kesinleşmeden önceki altı ayda petrol fiyatları, İran arzının geri döneceği beklentisiyle yaklaşık yüzde 20 gerilemişti. Benzer bir modelin şimdi de oluşması mümkün. Bu nedenle, görüşmelerde doğrulanmış her ilerleme ham petrol için “ayı sinyali” (fiyat düşüşü lehine işaret) olarak görülebilir.
Bu ortamda yatırımcıların, anlaşmanın imzalanması ya da tamamen çökmesi gibi iki olası sonuç arasındaki keskin riski yönetmek için opsiyonlara odaklanması gerektiğini düşünüyoruz. Straddle ya da strangle almak (opsiyon stratejileri: fiyatın yönünü tahmin etmeden, büyük bir harekette kazanç hedeflemek için alım ve satım opsiyonlarını birlikte kullanmak), yüksek oynaklığa doğrudan pozisyon almayı sağlar; fiyatın hangi yöne gideceğini bilmeden iki yönde de büyük hareketten yararlanma imkânı sunar. Anlaşmanın yakında geleceğine güçlü inancı olanlar için “out-of-the-money” (kullanım fiyatı mevcut fiyattan uzak) alım opsiyonu spreadi satmak (farklı kullanım fiyatlı opsiyonları birlikte kullanarak getiriyi ve riski sınırlamak), fiyat düşüşünden faydalanırken riski tanımlı tutmanın bir yoludur.
