Haziran Ayı Piyasa Özeti
Haziran, küresel piyasalarda hareketli geçti. Yatırımcılar jeopolitik tansiyonun (ülkeler arası siyasi/askeri gerilim) bir miktar düşmesine, ABD Merkez Bankası’nın (Fed) daha “şahin” bir duruş sergilemesine (faiz indirimi yerine faiz artırımı ihtimalinin güçlenmesi) ve ABD’den gelen güçlü ekonomik verilere odaklandı. Hisse senetleri genel olarak dayanıklı kaldı. Emtia (altın, petrol gibi ham madde) ve döviz piyasasında ise petrol, enflasyon, faiz ve dolar beklentileri değiştikçe daha sert fiyat hareketleri görüldü.
Öne çıkan başlıklar:
- ABD-İran tansiyonunun düşmesi, petrol arzı endişesini azalttı.
İran-ABD Mutabakat Muhtırası (resmi niyet/protokol belgesi) kırılgan olsa da, kısa vadede büyük bir petrol arz kesintisi (piyasaya sunulan ham petrolün azalması) korkusu geriledi. Petrol oynaklığı (fiyatın hızlı iniş-çıkışı) bitmiş değil. Piyasa bu süreci tamamen çözülmüş görmüyor. İran, ABD, İsrail veya Hizbullah’ın dahil olacağı yeni bir gerilim, fiyatlarda hızlı dalgalanma yaratabilir. - Fed politikası ve doların güçlenmesi beklentileri belirledi.
Yeni Fed Başkanı Warsh, “ileri yönlendirme”den (merkez bankasının gelecekteki faiz adımlarını önceden ima etmesi) uzaklaşıp veriye dayalı bir çizgiye kayılacağını işaret etti. Güçlü GSYH (Gayrisafi Yurt İçi Hasıla; ekonominin toplam üretimi) verisi ve enflasyon baskısının sürmesiyle piyasa, bu yıl indirimden çok faiz artırımı olasılığını fiyatlıyor. Faiz beklentilerinin yükselmesi, dolar cinsi varlıkları (ABD tahvili gibi) daha cazip kıldı. Bu da faiz getirisi olmayan altın üzerinde baskı yarattı. Jeopolitik belirsizlik altına zaman zaman destek verse de ana belirleyici Fed oldu. - Teknoloji ve büyüme teması ayakta kaldı.
SpaceX’in halka arzı (IPO; şirketin ilk kez borsada işlem görmesi) etrafındaki heyecan; yapay zekâ (AI), savunma teknolojileri, uydu, altyapı ve yenilik odaklı sektörlere ilgiyi destekledi. Ancak yüksek faiz, yatırımcıları daha seçici yaptı. Artan ilgiye karşılık, VT Markets platformuna 39 yeni CFD hisse ekledi. CFD (fiyat farkı sözleşmesi), varlığın kendisini almadan fiyat hareketi üzerine işlem yapmayı sağlayan türev üründür; “pre-IPO” ise halka arz öncesi döneme işaret eder.
Genel tablo, piyasanın zıt güçler arasında kaldığını gösterdi. Düşen petrol ve jeopolitik tansiyondaki gevşeme, risk iştahını (yatırımcının riskli varlıklara yönelme isteği) destekledi. Buna karşın kalıcı enflasyon, güçlü ABD ekonomisi ve şahin Fed; tahvil, altın ve faize duyarlı varlıklarda baskıyı sürdürdü.
Şahin Fed Beklentisi Doları Güçlendirdi
Forex (döviz piyasası) Haziran’da doların gücüyle öne çıktı. Yatırımcılar Fed’in daha şahin çizgisine uyum sağlarken, güçlü ABD GSYH büyümesi ve süren enflasyon piyasayı yıl sonuna kadar bir faiz artırımı ihtimalini fiyatlamaya itti.
Yeni Fed Başkanı Kevin Warsh, “ileri yönlendirme” yerine daha veriye dayalı bir yaklaşım sinyali vererek döviz piyasası algısını etkiledi. Daha az net politika mesajı, enflasyon, istihdam ve büyüme verilerinin dövizde oynaklığı (ani fiyat hareketleri) artıran ana unsur olabileceği anlamına geliyor.
ABD-Japonya faiz farkı, USDJPY paritesini desteklemeyi sürdürdü. ABD’de getirilerin (özellikle tahvil faizi) yüksek seyretmesi ve Japonya Merkez Bankası’nın (BoJ) destekleyici politikası, carry trade işlemlerini cazip tuttu ve paritedeki yükseliş trendini uzattı. USDJPY, BoJ’un olası politika değişimine veya ABD enflasyonunun soğuduğuna dair işaretlere duyarlı kalabilir.
Güçlü Dolar Altını Baskıladı
Altın, Haziran’da geriledi. Güçlü dolar ve ABD’de faizlerin daha da yükselebileceği beklentisi, faiz getirisi olmayan varlıklara talebi azalttı. İyi gelen ABD GSYH verisi ve kalıcı enflasyon, Fed’in daha sıkı para politikası (faizi yüksek tutma/ artırma) ihtimalini güçlendirdi; altındaki önceki yükselişin ardından kâr satışları geldi.
Altın kısa süreliğine ons başına 4.000 doların altına indi. Bu hareket, “güvenli liman” talebinden (krizde tercih edilen varlık) ABD ekonomisine güvene ve daha sıkı para politikasına doğru bir kaymaya işaret etti. Jeopolitik gerilimler altına destek verse de, ABD-İran tansiyonunun azalması ve yükselen faiz/getiri baskısı altını zayıf bıraktı.
Altında yön, büyük ölçüde enflasyon verilerine ve Fed’in yılın ilerleyen döneminde faiz artırıp artırmayacağına bağlı olacak.
13 Temmuz’da düzenlenecek webinarımıza katılarak “The Only Gold Trading Strategy That Actually Works” başlıklı yayında altın işlemlerine yönelik pratik yaklaşımı öğrenin.
Arz Endişesi Azalınca Petrol Düştü
Petrol, Haziran’ın en sert hareket eden varlıklarından oldu. ABD-İran gerilimi azalınca fiyatlar hızlı geriledi. Anlaşma, küresel ham petrol arzının hemen bozulacağı (sevkiyat/üretimin aksaması) endişesini azalttı; Brent ve WTI yeniden savaş öncesi seviyelere yaklaştı.
Yine de “risk primi” (jeopolitik risk nedeniyle fiyata eklenen ekstra pay) tamamen ortadan kalkmadı. Anlaşma kırılgan; İsrail, İran veya Hizbullah kaynaklı yeni bir tansiyon fiyatları yeniden hızla yukarı çekebilir. Şimdilik daha iyi arz beklentisi ve daha düşük kesinti riski petrolü dengede tuttu.
Piyasalar yılın ikinci yarısında Orta Doğu’daki gelişmeleri yakından izleyecek.
Jeopolitik gerilimin piyasaları nasıl etkilediğini “Geopolitical Leverage: Economy as a weapon” içeriğinde inceleyin.
Teknoloji İyimserliği, Politika Belirsizliğini Dengeledi
Küresel endeksler Haziran’da dalgalı seyretti ve çoğunlukla bant içinde kaldı (belirgin yön olmadan belli aralıkta gidip geldi). Yatırımcılar güçlü verileri, Fed’in daha sıkı politika ihtimaliyle birlikte değerlendirdi. ABD piyasaları, güçlü büyüme ve kalıcı enflasyonun faiz artırımı endişesini beslemesiyle kalıcı bir ivme yakalamakta zorlandı.
Buna karşın şirket kârlılıkları güçlü kaldı. Teknoloji, AI (yapay zekâ) ve yenilik teması risk iştahını destekledi. SpaceX’in IPO’su ayın en çok konuşulan hikâyesi oldu. Geniş piyasa temkinliyken bile yüksek büyüme potansiyeli olan teknoloji hisselerinde ilgiyi artırdı.
VT Markets’te “How to Trade the AI Boom Before They Go Public” içeriğini inceleyin.
Makro Baskı Artarken Bitcoin Zorlandı
Kripto piyasası Haziran’da da zayıf kaldı. Bitcoin, ayın başında satış gördü. Doların güçlenmesi, tahvil getirilerinin yükselmesi ve Fed’den yeni bir faiz artırımı beklentisi, daha riskli varlıklardan çıkışı hızlandırdı.
Clarity Act’e (kripto varlıklar için düzenleme çerçevesi oluşturmayı hedefleyen yasa tasarısı) ilişkin Haziran güncellemeleri, tasarının hâlâ engellerle karşılaştığını gösterdi. Tartışma konuları arasında “stablecoin” (değeri genellikle dolara sabitlenmeye çalışılan kripto para) ödülleri, DeFi (merkezî olmayan finans; aracı olmadan çalışan finans uygulamaları) denetimi, kolluk kuvvetlerinin kaygıları ve Senato oylamasının takvimi yer aldı.
Bitcoin, erken dönemdeki kaybının bir kısmını telafi etse de 60.000 doların altında kaldı ve yılın başındaki zirvelerin belirgin şekilde uzağında seyretti. Altcoin’ler (Bitcoin dışındaki kripto paralar) genel olarak daha zayıf kaldı; spekülatif varlıklara (yüksek riskli, hızlı getiri arayışı) iştah azaldı.
İleriye bakıldığında kriptoda hava, hem makro koşullara hem de düzenleme sürecine bağlı olacak. Daha düşük enflasyon veya Fed’in daha “güvercin” bir çizgiye kayması (faiz artışı yerine gevşeme sinyali) risk iştahını artırabilir. CLARITY Act tarafında daha net ilerleme ise kurumsal güvene (büyük fon ve şirketlerin ilgisine) daha uzun vadeli destek sağlayabilir.
Temmuz İçin İlk Sinyaller
Piyasalar yaz aylarına girerken likidite (alım-satımın rahat yapılabilmesi) yavaşlayabilir. Yine de Temmuz’da fiyat hareketi canlı kalabilir. Ekonomik veriler, bilanço dönemi (şirketlerin finansal sonuç açıklamaları) ve jeopolitik gelişmeler ana belirleyiciler olacak.
- Makro veriler ve Fed beklentisi
Fed veriye daha çok odaklandıkça, enflasyon, istihdam ve GSYH verileri önemini koruyacak. Güçlü veri veya kalıcı enflasyon; doları ve ABD Hazine tahvili getirilerini (Treasury yield; ABD devlet tahvili faizi) destekleyebilir. Zayıf veri ise faiz artırımı beklentisini azaltarak altın, kripto ve riskli varlıklar üzerindeki baskıyı hafifletebilir. - Bilanço dönemi ve risk iştahı
Yatırımcılar, yüksek faize ve enflasyon baskısına rağmen şirketlerin kârlarını koruyup koruyamayacağını izleyecek. Teknoloji ve yapay zekâ bağlantılı hisseler, son güçlü performansın ardından yine odakta olacak. - Jeopolitik risk ve petrol fiyatı
ABD-İran anlaşması arz endişesini azalttı, ancak zemin kırılgan. İran, İsrail veya Hizbullah kaynaklı yeni bir gerilim, petrol risk primini geri getirerek genel piyasa oynaklığını artırabilir.
