WTI, ABD ham petrolü için referans fiyat, Salı günü Asya’nın erken saatlerinde 101,85 dolar civarında işlem gördü. Fiyatlar, Donald Trump’ın Körfez ülkelerinden gelen talepler sonrası Salı için planlanan İran’a askeri saldırıyı durdurduğunu söylemesinin ardından geriledi.
Bloomberg, Pazartesi günü Trump’ın, Basra Körfezi’ndeki müttefik liderlerin diplomasi için daha fazla zaman istemesi üzerine planlanan saldırıyı iptal ettiğini söylediğini aktardı. Trump, kabul edilebilir bir anlaşmaya varılamazsa ABD’nin saldırıya hazır olduğunu belirtti ancak bir tarih vermedi.
Jeopolitik Risk ve Hürmüz Boğazı
Trump’ın Salı günü İran’la ilgili askeri seçenekleri görüşmek üzere üst düzey ulusal güvenlik danışmanlarıyla bir araya gelmesi bekleniyor. ABD–İran gerilimi nedeniyle Hürmüz Boğazı fiilen kapalı kalmayı sürdürüyor.
Hürmüz Boğazı’ndaki kapanma, deniz taşımacılığı akışını etkilemeye devam ediyor. Su yolunu yeniden açacak bir barış anlaşmasının gecikmesi, kısa vadede WTI fiyatlarını destekleyebilir.
Piyasalar, Salı günü daha sonra açıklanacak American Petroleum Institute (API) raporunu bekliyor. API, ABD’deki petrol stoklarına dair özel sektör verisi yayımlar. Beklentiden büyük “stok azalışı” (envanter düşüşü), talebin güçlü olduğuna işaret edebilir; daha büyük “stok artışı” ise talebin zayıf olduğu veya arzın arttığı anlamına gelebilir.
2025’te benzer bir durumda ABD–İran gerilimi WTI’ı varil başına 101 doların üzerine taşımıştı. Piyasa, başkanlık açıklamalarına ve Hürmüz Boğazı’nın kapanma ihtimaline aşırı duyarlı hale gelmişti. Geçen yılki bu örnek, WTI’ın daha ılımlı 88 dolar civarında seyrettiği bugünkü piyasayı anlamak için kritik.
Opsiyon Stratejisi ve Oynaklık
Şu anda odakta İran’dan çok Güney Çin Denizi’ndeki artan deniz hareketliliği var. Bu durum, başka bir kritik deniz ticaret yoluna ilişkin endişeleri artırıyor. Bu tablo, Basra Körfezi’ndeki jeopolitik riske benziyor ve sert, beklenmedik bir fiyat sıçraması ihtimaline işaret ediyor. Uluslararası Enerji Ajansı’nın (IEA) son raporuna göre küresel deniz yoluyla ham petrol ticaretinin neredeyse üçte biri bu bölgeden geçiyor; bu da riskin büyüklüğünü gösteriyor.
Bu nedenle, önümüzdeki aylara yönelik WTI vadeli işlemleri üzerine “kullanım fiyatı piyasa fiyatının üzerinde” olan alım opsiyonları (out-of-the-money call) değerlendirilebilir. Alım opsiyonu, belirli bir tarihe kadar belirli bir fiyattan alma hakkı verir; fiyat sert yükselirse kazanç potansiyeli sağlar, gerilim düşerse zarar primle sınırlı kalır. Örneğin Temmuz vadeli 95 dolar kullanım fiyatlı alım opsiyonu, tansiyonun artması halinde yukarı yönlü hareketten faydalanma imkânı sunar.
“Zımni oynaklık” (implied volatility), opsiyon fiyatına yansıyan beklenen dalgalanmadır ve yükseldikçe opsiyonlar pahalanır. CBOE Ham Petrol Oynaklık Endeksi (OVX) son bir ayda 28’den 34’e yükseldi; bu, opsiyonların daha pahalı hale geldiğini gösteriyor. Bu nedenle pozisyonu daha erken oluşturmak daha avantajlı olabilir. “Boğa alım spreedi” (bull call spread), bir alım opsiyonu alıp daha yüksek kullanım fiyatlı başka bir alım opsiyonu satma stratejisidir; giriş maliyetini düşürür, ancak kazancı belirli bir seviyede sınırlar.
Piyasa zaten sıkışık; bu durum herhangi bir kesintinin etkisini büyütebilir. ABD Enerji Enformasyon İdaresi (EIA) verileri, geçen hafta ham petrol stoklarında 3,1 milyon varillik sürpriz düşüş gösterdi; analistler küçük bir artış bekliyordu. Bu temel güç, jeopolitik bir şok karşısında piyasanın “tamponunun” daha az olduğu anlamına geliyor.
Ani bir barış ihtimaline karşı korunmak için “satım opsiyonu” (put) da değerlendirilebilir. Satım opsiyonu, belirli bir fiyattan satma hakkı verir; fiyat düşerse koruma sağlar. Geçen yılki örnek, tek bir diplomatik açıklamanın fiyatları sert geri çekebileceğini hatırlatıyor. “Koruyucu put” stratejisi, gerilimin barışçıl şekilde çözülmesi ve ham petrolün gerilemesi halinde zararı sınırlamaya yardımcı olur.