Kıdemli bir İranlı yetkili, Reuters’a yaptığı açıklamada İran’ın, bir ABD savaş gemisinin Hürmüz Boğazı’na girmesini engellemek için uyarı amaçlı ateş açtığını söyledi. Yetkili, herhangi bir hasar oluşup oluşmadığının net olmadığını belirtti.
İran’ın Tasnim haber ajansı, adı açıklanmayan bir kaynağa dayandırdığı haberinde Tahran’ın olası her senaryoya hazır olduğunu bildirdi. Haberde, İran’ın ABD güçlerinin Hürmüz Boğazı’ndan geçmesine izin vermeyeceği ifade edildi.
Piyasa Tepkisi ve Doların Gücü
Piyasalarda ABD Doları, pazartesi günkü işlemlerin ikinci yarısında diğer büyük para birimleri karşısında güçlü kaldı. Dolar Endeksi (ABD Doları’nın başlıca para birimleri sepeti karşısındaki gücünü gösteren gösterge) haber yazılırken %0,2 artışla 98,40 seviyesindeydi.
Hürmüz Boğazı’ndan geçişe yönelik bu açık tehditle birlikte, ham petrol türevlerinde (petrol fiyatına bağlı sözleşmeler) alım yönlü pozisyonlar (fiyat artışına oynayan işlem) gündeme gelebilir. Dünya petrol arzının yaklaşık %20’si bu “dar geçitten” (geçişin sınırlı olduğu stratejik nokta) geçtiği için, olası bir aksama fiyatlarda hızlı yükselişe yol açabilir. Temmuz vadeli Brent petrol vadeli işlemleri (ileri bir tarihte belirli fiyattan alım-satım sözleşmesi) şimdiden %4’ün üzerinde artarak varil başına 92,50 dolara çıktı. Bu nedenle alım opsiyonları (belirli fiyattan alma hakkı veren sözleşme) durum kötüleşirse kazanç sağlayabilir.
Bu düzeyde jeopolitik gerilim, piyasada korkuyu artırarak oynaklığı (fiyat dalgalanması) yükseltir; bu ortamda yüksek oynaklığa yatırım yapmak daha mantıklı görülebilir. VIX (S&P 500 için “korku endeksi”; beklenen dalgalanmayı ölçer) 22 seviyesinin üzerine çıktı; bu, 2025 sonundaki bankacılık endişelerinden beri kalıcı biçimde görülmeyen bir düzeydi. Daha geniş hisse piyasası belirsizliğine karşı korunmak için VIX vadeli işlemleri (ilerideki bir tarihte VIX’e dayalı sözleşme) veya alım opsiyonları değerlendirilebilir.
İlk “güvenli liman” (riskli dönemlerde yatırımcıların yöneldiği varlık) talebi ABD Doları’nı destekliyor; bu da Dolar’ın güvenli liman özelliğini teyit ediyor. Dolar Endeksi 99,00 seviyesine yaklaşırken, döviz opsiyonlarıyla (kur hareketlerine bağlı alım-satım hakkı veren sözleşme) Euro ve Japon Yeni karşısında Dolar’ın gücünün sürmesine yönelik pozisyon alınabilir. Euro Bölgesi ve Japonya’nın ithal petrole bağımlı ekonomiler olması bu yaklaşımı destekleyebilir; benzer işlemler geçmiş Orta Doğu krizlerinde de çalışmıştı.
Hisse Riski ve Defansif Konumlanma
Yüksek enerji maliyetleri ve savaş riski yatırımcı algısını hızla bozabileceği için hisse senedi piyasalarında düşüş ihtimaline karşı hazırlıklı olmak gerekir. S&P 500 gibi ana endekslerde veya ulaştırma sektörüne odaklanan borsa yatırım fonlarında (ETF; bir endeksi/sektörü takip eden borsada işlem gören fon) satım opsiyonu (belirli fiyattan satma hakkı veren sözleşme) almak, olası satış dalgasına karşı korunma ya da düşüşten kazanç sağlama imkânı sunar. Bölgeye yönelik deniz taşımacılığı sigorta primlerinin (sigorta maliyeti) bir gecede üç katına çıktığına dair haberler, ekonomik etkinin fiyatlara yansımaya başladığını gösteriyor.
Son olarak, bu tür gelişmeler altın için klasik bir tetikleyicidir. Altın, çatışma riskine ve petrol kaynaklı enflasyon ihtimaline (fiyat artışlarının genelleşmesi) karşı geleneksel bir koruma aracıdır. Altın vadeli işlemleri %1,5 yükselerek ons başına 2.450 doların üzerine çıkmışken, alım opsiyonları önümüzdeki günlerde diplomatik çözüm bulunamazsa daha yüksek kazanç potansiyeli sağlayabilir.