İran Cumhurbaşkanı Yardımcısı Esmaeil Saqab Esfahani, The Guardian’ın aktardığı Mehr Haber Ajansı’na göre, petrol saldırılarına karşı ABD’yi “kısasa kısas” (misilleme) ile uyardı. Esfahani, İran petrol kuyularının hedef alınması halinde, bu saldırıların yapıldığı ülkeyi barındıran ülkelerdeki petrol tesislerini vuracaklarını söyledi.
Esfahani, Tahran’ın müzakere heyetinin “müzakere masasında düşmanın yakasına yapıştığını” ifade etti. Ayrıca İranlıların enerji arzı konusunda endişe etmemesi gerektiğini, “gerekli düzenlemelerin” yapıldığını belirtti.
Operation Epic Fury Briefing
ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth ile Genelkurmay Başkanları Birleşik Komitesi Başkanı Dan Caine, İran’ın bombalanması olarak tanımlanan Operation Epic Fury hakkında bir basın toplantısı düzenleyeceklerini söyledi. Bilgilendirme 08:00 ET (12:00 GMT) için planlandı.
“Petrol tesislerine kısasa kısas” tehdidi, piyasalarda sert dalgalanma riskini artırıyor. Yatırımcılar, ABD basın toplantısı sonrası olası fiyat sıçramasından faydalanmak için ham petrolde “en yakın vadeli alım opsiyonlarına” yöneliyor. (Alım opsiyonu/call: belirli bir tarihe kadar önceden belirlenen fiyattan alma hakkı veren sözleşme; en yakın vadeli: vadesi en yakın kontrat.) Bu hareket, “öngörülen oynaklığı” yukarı çekiyor. (Öngörülen oynaklık/implied volatility: opsiyon fiyatlarından türetilen, piyasanın beklediği fiyat oynaklığı.) CBOE Ham Petrol Oynaklık Endeksi’nin (OVX) 50 puanın üzerine çıkması bekleniyor; bu seviye 2025’teki tedarik zinciri krizlerinden beri kalıcı şekilde görülmemişti. (Endeks: piyasa oynaklığını ölçen gösterge.)
Bu tablo daha önce de yaşandı. 2019’da Suudi Aramco tesislerine saldırılarda Brent petrol vadeli işlemleri tek seansta yaklaşık %20 yükselmiş, 2022’de Ukrayna savaşının başlamasıyla fiyatlar varil başına 130 doların üzerine tırmanmıştı. (Vadeli işlem/futures: gelecekte belirli fiyattan alım-satım için standart sözleşme.) Bu geçmiş örneklere göre, somut bir arz kesintisi Brent’i (şu sıralar yaklaşık 98 dolar) birkaç gün içinde rahatlıkla üç haneli seviyelere taşıyabilir.
Enerji maliyetlerindeki artışa açık portföyler için (özellikle taşımacılık ve sanayi ağırlıklı) “korunma/hedge” ihtiyacı öne çıkıyor. (Hedge: fiyat hareketlerine karşı riski azaltmak için ters yönlü pozisyon alma.) Bu amaçla petrol vadeli işlemleriyle fiyat “kilitleme” yapılırken, yakıt fiyat şoklarına duyarlı havayolu ve deniz taşımacılığı hisselerinde “satım opsiyonu” alımı da gündemde. (Satım opsiyonu/put: belirli bir tarihe kadar önceden belirlenen fiyattan satma hakkı veren sözleşme.) Bu tür savunma pozisyonlarının maliyeti hızla yükselse de, olası bir arz şokuna karşı sigorta işlevi görüyor.
Brent WTI Spread Signals
Yatırımcıların, piyasa yapısını gösteren sinyallerden Brent–WTI “farkını/spread”ini yakından izlemesi gerekiyor. (Spread: iki fiyat arasındaki fark.) Bu fark 7 doların üzerine doğru açılıyor; bu da Orta Doğu kaynaklı jeopolitik riskin Brent fiyatını daha doğrudan etkilediğini gösteriyor. Bu durum, gerilim arttıkça bu farkın daha da büyüyeceğine oynayan işlemler için bir fırsat oluşturuyor.
