Altın (XAU/USD), aşağı yönlü fiyat boşluğuyla (piyasanın bir önceki kapanışa göre daha düşük seviyeden açılması) başladıktan sonra fazla değişmedi; Pazartesi Asya işlemlerinde ons başına 4.670 dolar civarında seyretti. Enerji fiyatlarındaki artışın enflasyon riskini yükseltmesi ve ABD Merkez Bankası’nın (Fed) faiz indirim beklentilerini azaltması, altın üzerinde baskıyı sürdürdü.
WTI ham petrol (ABD tipi ham petrol) yükseliş yönlü fiyat boşluğuyla açıldı; yaklaşık %8,5 yükselerek varil başına 98,00 dolar civarında işlem gördü. Hareket, ABD ile İran arasındaki gerilimin yeniden tırmanmasının ardından geldi.
Hürmüz Boğazı Ablukası
ABD Başkanı Donald Trump, İslamabad’da yapılan ABD-İran barış görüşmelerinin sonuçsuz kalmasının ardından Washington’un Hürmüz Boğazı’na giren veya çıkan gemileri ablukaya almaya başlayacağını söyledi. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), Pazartesi TSİ 17:00 (14:00 GMT) itibarıyla İran limanlarına giriş-çıkış yapan deniz trafiğine abluka uygulanacağını açıkladı.
Cuma günü açıklanan ABD TÜFE (Tüketici Fiyat Endeksi: tüketicinin ödediği fiyatların genel seviyesini ölçen enflasyon göstergesi) verisi, “faizlerin uzun süre yüksek kalması” beklentisini güçlendirdi. Yıllık TÜFE Mart’ta %2,4’ten %3,3’e yükselirken, aylık TÜFE %0,3’ten sonra %0,9 arttı.
Çekirdek TÜFE (gıda ve enerji gibi oynak kalemler hariç enflasyon) aylık %0,2, yıllık %2,6 yükseldi. Veriler ABD Çalışma İstatistikleri Bürosu tarafından açıklandı.
Dünya Altın Konseyi’ne göre merkez bankaları 2022’de rezervlerine yaklaşık 70 milyar dolar değerinde 1.136 ton altın ekledi. Bu, kayıtların tutulmaya başlandığından beri en yüksek yıllık alım oldu.
Altını Etkileyen Unsurlar ve Piyasa Pozisyonları
Altın çoğu zaman ABD Doları ve ABD Hazine tahvilleriyle (Treasuries: ABD devletinin çıkardığı borçlanma kâğıtları) ters hareket eder; hisse senetleri gibi riskli varlıklara karşı da zıt yönde gidebilir. Daha düşük faizler altını desteklerken, daha yüksek faizler altın üzerinde baskı yaratabilir.
ABD-İran geriliminin tırmanmasıyla petrol fiyatları hızla yükseliyor; bu da enflasyonu doğrudan besliyor. Bu tablo, Cuma günkü yüksek gelen TÜFE verisinin yıllık enflasyonu %3,3’e taşımasının ardından, Fed’in “faizleri daha uzun süre yüksek tutma” duruşunu destekliyor. Fed fon vadeli işlemleri (faiz beklentilerini yansıtan kontratlar) artık dördüncü çeyrek öncesi faiz indirimi olasılığını yalnızca %15 olarak fiyatlıyor; bu oran geçen aya göre belirgin şekilde geriledi.
Altın tarafında iki zıt etki aynı anda devrede olduğu için sert dalgalanma (volatilite: fiyatın hızlı ve geniş aralıkta hareket etmesi) riski artıyor. Hürmüz Boğazı’ndaki çatışma altının “güvenli liman” (belirsizlikte yatırımcının sığındığı varlık) özelliğini güçlendirirken; enflasyon ve faiz beklentilerindeki yükseliş ABD Doları’nı kuvvetlendirerek altını baskılıyor. 2024 ve 2025’te de güçlü dolar ve yüksek faizlerin, küresel belirsizlik dönemlerinde bile altın yükselişlerini sınırlayabildiği görülmüştü.
Bu kadar yüksek belirsizlikte, türev piyasa yatırımcılarının (türev: değeri başka bir varlığa bağlı kontratlar) altının yönünden çok dalgalanmaya odaklanması daha anlamlı olabilir. Büyük fiyat hareketinden iki yönde de kazanç sağlayabilen stratejiler değerlendirilebilir: uzun straddle (aynı vade ve kullanım fiyatlı alım+satım opsiyonunu birlikte almak) veya strangle (aynı vadeli fakat farklı kullanım fiyatlı alım+satım opsiyonu almak). Cboe Altın Volatilite Endeksi (GVZ: altın opsiyonlarından türetilen beklenen oynaklık göstergesi) erken işlemlerde muhtemelen %20’nin üzerine sıçradı; bu da piyasada önümüzdeki haftalarda sert fiyat hareketi beklendiğine işaret ediyor.
Enerji tarafı daha “doğrudan” bir alan, çünkü Hürmüz Boğazı ablukası net bir arz şoku (arzın aniden azalmasıyla fiyatları yukarı iten etki) yaratıyor. Jeopolitik gerilim yüksek kaldığı sürece WTI vadeli işlemleri üzerine alım opsiyonları (call: belirli fiyattan alma hakkı veren opsiyon) veya enerji odaklı ETF’ler (borsada işlem gören fon) üzerinde benzer opsiyonlar cazip görünebilir. Tarihsel olarak bu tür ablukalar kalıcı fiyat artışlarına yol açtı; örneğin 2024 sonundaki sevkiyat aksamaları Brent petrolünü bir çeyrek boyunca 95 doların üzerinde tutmuştu.
Son olarak, altın için kritik bir unsur olan ABD Doları’nın seyrini izlemek gerekiyor. Mevcut kriz dolara “güvenli liman” talebi getiriyor; Dolar Endeksi (DXY: doların başlıca para birimleri karşısındaki gücünü ölçen endeks) bu sabah önemli direnç seviyelerini test ediyor. 106,50’nin üzerinde kalıcı bir kırılma (fiyatın direnç seviyesini aşması), geçen kasımdan beri görülmeyen güçlü bir dolar rüzgârına işaret eder ve altının güvenli liman desteğini gölgede bırakabilecek ciddi bir baskı oluşturabilir.
