สแตนดาร์ดชาร์เตอร์ดระบุว่า ธนาคารประชาชนจีน (PBoC) กำลังปรับการดำเนินงานประจำวันให้ยึดโยงกับ DR001 มากกว่า DR007 มากขึ้น สะท้อนการพึ่งพาตลาดระหว่างธนาคารต่อธุรกรรมรีโปข้ามคืน (overnight repos) โดยธนาคารคาดว่าอัตราดอกเบี้ยตลาดเงินระยะสั้นจะซื้อขาย “ส่วนใหญ่ต่ำกว่า” อัตราดอกเบี้ยนโยบายรีเวิร์สรีโปอายุ 7 วัน และประเมินว่าจะเกิดการเปลี่ยนผ่านอย่างค่อยเป็นค่อยไปไปสู่กรอบอัตราดอกเบี้ยนโยบายแบบข้ามคืน
อัตรารีเวิร์สรีโป 7 วันของจีนถูกกำหนดให้เป็น “อัตรานโยบายเพียงอัตราเดียว” ในช่วงกลางปี 2024 แต่ PBoC เริ่มใช้ DR001 ตั้งแต่เดือนพฤษภาคม 2025 หลังเผยแพร่รายงานการดำเนินนโยบายการเงินไตรมาส 1 เพื่อใช้ติดตามความเบี่ยงเบนของอัตราตลาดออกจากระดับนโยบาย ขณะที่รายงานไตรมาส 1/2026 ธนาคารกลางให้คำมั่นว่าจะคงอัตราตลาดเงินข้ามคืนให้อยู่ใกล้อัตรานโยบาย ตอกย้ำบทบาท DR001 ในฐานะ “สมอ” และชี้ไปยังความเป็นไปได้ของการขยับไปใช้อัตรานโยบายแบบข้ามคืน เพื่อแก้ปัญหา tenor mismatch ระหว่าง DR001 กับอัตรานโยบาย 7 วัน
อัตราข้ามคืนในฐานะ “สมอ” ใหม่
เราสังเกตว่า ธนาคารประชาชนจีนกำลังใช้ “อัตราข้ามคืน” (DR001) เป็นสมอในการดำเนินงานหลักอย่างชัดเจน แม้ว่าอัตรานโยบายอย่างเป็นทางการยังคงเป็นอายุ 7 วัน ข้อมูลตลาดล่าสุดช่วงปลายเดือนพฤษภาคม 2026 ยืนยันภาพดังกล่าว โดย DR001 ซื้อขายอยู่แถว 1.65% อย่างต่อเนื่อง ต่ำกว่าอัตรานโยบาย 7 วันที่ 1.80% อย่างมีนัยสำคัญ สะท้อนเจตนารมณ์ที่จะตรึงต้นทุนการกู้ยืมระยะสั้นให้อยู่ในระดับต่ำและมีเสถียรภาพ
การเปลี่ยนผ่านนี้สะท้อน “ความเป็นจริง” ของตลาดระหว่างธนาคารจีนที่เงินทุนข้ามคืนเป็นหัวใจ ข้อมูลจาก China Foreign Exchange Trade System ระบุว่า ธุรกรรมรีโปข้ามคืนคิดเป็นเกือบ 90% ของปริมาณรวมทั้งตลาด การโฟกัสที่ DR001 จึงเท่ากับธนาคารกลางกำลังบริหารจัดการส่วนที่สำคัญที่สุดของ “ระบบท่อหล่อเลี้ยง” (plumbing) ในระบบการเงิน
นัยต่อผู้เล่นตลาดและแนวโน้มนโยบาย
สำหรับผู้ซื้อขายอนุพันธ์ หมายความว่าเราควรคาดหวังความผันผวนที่ยังต่ำต่อเนื่องบริเวณ “หัวโค้ง” (front end) ของเส้นอัตราผลตอบแทน ความมุ่งมั่นด้านเสถียรภาพของธนาคารกลางบ่งชี้ว่า กลยุทธ์ขายความผันผวนของอัตราดอกเบี้ยระยะสั้น เช่น swaptions หรือ caps อายุสั้น น่าจะอยู่ในภาวะเอื้ออำนวย โดยการทำธุรกรรมตลาดเปิดอย่างสม่ำเสมอของ PBoC เพื่อป้องกันไม่ให้ DR001 ดีดตัวแรง เป็นปัจจัยสนับสนุนมุมมองนี้
เมื่อหัวโค้งถูกตรึงแน่น เรามองว่ามีโอกาสที่เส้นอัตราผลตอบแทนจะ “ชันขึ้น” (steepen) ซึ่งอาจเกิดขึ้นหากอัตราระยะยาวปรับสูงขึ้นจากข้อมูลเศรษฐกิจที่ดีขึ้น โดยตัวเลขผลผลิตภาคอุตสาหกรรมล่าสุดบ่งชี้ความเป็นไปได้ดังกล่าว ดังนั้น เราจัดสถานะเพื่อเล่นกลยุทธ์ curve steepener เช่น รับอัตราคงที่ (receive fixed) ในสวอประยะสั้น พร้อมกับจ่ายอัตราคงที่ (pay fixed) ในสวอประยะยาวกว่า
เราคาดว่าในที่สุด PBoC จะทำให้ “ความชอบเชิงปฏิบัติการ” นี้เป็นทางการ ผ่านการยอมรับอัตรานโยบายแบบข้ามคืนอย่างเป็นทางการ การขยับดังกล่าวจะช่วยแก้ความไม่สอดคล้องของอายุตราสารในปัจจุบัน และมีแนวโน้มอยู่ในชุดทางเลือกเพื่อสนับสนุนเศรษฐกิจที่ยังต้องการแรงส่งอย่างสม่ำเสมอ แม้กรอบเวลายังไม่แน่นอน แต่ตลาดได้คาดการณ์การเปลี่ยนผ่านนี้ไว้มากแล้ว ทำให้การประกาศในอนาคตไม่น่าก่อให้เกิดแรงสั่นสะเทือนอย่างมีนัยสำคัญ